Van Weesperstraat tot Johan Coltermanstraat

Weesperstraat 6

Weesperstraat 6 Door: Beeldbank van het Stadsarchief

Voor de oorlog was de Weesperstraat een straat met veel Joodse winkels.
In de oorlog is de overwegend Joodse bevolking afgevoerd via de Hollandsche Schouwburg. Tijdens de Hongerwinter is het hout uit de leegstaande woningen gesloopt. Het was na de oorlog een verwaarloosde en verpauperde straat.

Weesperstraat

Weesperstraat Door: Frans Serné


Op de plek waar nu het Holocaust Namenmonument staat, waren 27 panden, met 175 Joodse Amsterdammers, waaronder de Familie Mouwes, die in de oorlog op Weesperstraat, nummer 6 2-hoog woonde.
Hun namen:
Hartog Mouwes 1874-1942 (68 jaar), Diamantbewerker.
Jansje Mouwes-Ouds 1874-1942 (68 jaar).
Jacques Mouwes 1916-1942 (26 jaar), Kantoorbediende.
Op 1-hoog woonde de familie Deegen. Anna Brandon 1869-1942 ( 73 jaar), was inwonend bij deze familie.
De benedenverdieping, die diende als winkel, was al leeg.
Hartog, Jansje, Jacques en Anna zijn in de oorlog ‘op transport’ gezet en kwamen niet terug. Hun namen zijn te vinden op het Holocaust Namenmonument.

Tramlijn 8 reed door de Weesperstraat en had in 1942 een omgeleide route door de Plantage Middenlaan, met haltes voor de Hollandsche Schouwburg, waarvandaan de Joden vervoerd werden om op transport gezet te worden.
In 1942 was het laatste Jodentransport met deze tram, met de familie Mouwes.

26 januari 1953 betrokken mijn ouders de woning: Weesperstraat 6 2-hoog.
De Mezouza, tekstkokertje op de deurpost bevestigd door de familie Mouwes, hing er nog. Dat kokertje ligt sindsdien al jaren als relikwie in mijn huis.

De Mezouza

De Mezouza Door: Frans Serné

Ik was nog heel jong, maar herinner me het huis nog heel goed. Het was een ‘hele woning’, meer een ‘pijpenla’, met kleine woonkamer, een gangetje waarin een toiletruimte was, waarin men zijn kont niet kon keren en waarvan de deur niet sloot. Daarachter een piepklein keukentje en één slaapkamer voor mijn ouders. Aan de achterkant was een enkelsteens uitbouwtje. Dat was mijn slaapkamertje. ’s Winters sliep ik met een ijsmutsje op en wollen wanten aan.
Vanachter het raam zwaaide ik naar de oude mannetjes, ‘Opa’s’ in de tuin van het Oude Mannenhuis, Amstelhof, waar ook het Lijkenhuisje stond. Is nu een restaurant. Inmiddels was mijn broertje geboren en deelden wij het uitbouwtje als slaapkamertje. Ook was er een zolder, waar opa een schommel had gemaakt.


31 juni 1956 betrokken mijn ouders in de Johan Coltermanstraat 2-huis in Geuzenveld (als eerste bewoners), een nieuwbouwhuis met warm water, een douche en drie slaapkamers. Buitenspelen was een eldorado voor kinderen. Het was wennen aan zoveel ruimte. Maar genoten hebben we.

 

Copyrights: Alle rechten voorbehouden

76 keer bekeken

Evert van Bunnik

lijn 8 in oorlogstijd

Dat lijn 8 in oorlogstijd gebruikt is voor het transport van Joodse personen naar de Amsterdamse stations, is een hardnekkige mythe. Toen de transporten begonnen was lijn 8 al opgeheven. Reden: Onrendabel omdat het aantal passagiers met bijna 100% daalde. Het was namelijk aan Joden begin 1942 verboden zonder vergunning gebruik te maken van het Openbaar Vervoer en dus oook van lijn 8.

Ook trams van de lijnen 4,9, 16, en 24 zijn daarvoor gebrukt, of nog beter:soms onder dwang gevorderd. Zo is er zelfs een foto bekend (vermoedelijk gemaakt door Cas Oorthuijs) in de Wijttenbachstraat, waaruit -mits je goed kijkt desnoods met vergrootglas - blijkt dat een transtel van lijn7(!) Joodse personen vervoert naar het Muiderpoort Station. Duitse ''bewakers'' zijn op die foto zelfs duidelijk te herkennen. Vermoedelijk is die foto gemaakt op 20 juni 1943 en is  het tramstel van lijn 7 mogelijk onder dwang gevorderd op de standplaats Plantage Parklaan (om de hoek van de Hollandsche Schouwburg). De tramhalte Artis van lijn 14 (in de oorlog lijn 9)voor de Hollandse Schouwburg maakt thans deel uit van het Holocaust Museum.