Gevelsteen Potgieter

Auteur: Onno Boers
1 Fan

In Amsterdam-West zijn prachtige gevelstenen te vinden die meer vertellen over de historie van dit stadsdeel. Onno Boers van de Vereniging Vrienden van Amsterdamse Gevelstenen geeft uitleg bij de stenen; deze keer de steen aan de gevel op de hoek van de Da Costakade en de Potgieterstraat.

Gevelsteen Potgieter wie, wat, waar, wanneer Foto: Vereniging Vrienden van Amsterdamse Gevelstenen

Gevelsteen Potgieter wie, wat, waar, wanneer Foto: Vereniging Vrienden van Amsterdamse Gevelstenen

Alle rechten voorbehouden

In de erker van het pand Da Costekade hoek Potgieterstraat 49 zit een gevelsteen met een reliëfportret van E.J.Potgieter (1808-1875), koopman, schrijver, dichter en criticus, die het middelpunt was van een letterkundige kring. In 1837 was hij een van de oprichters van “De Gids”.

Op de cartouches ter weerszijden van het portretmedaillon staat :
IEDRE STOOMWOLK SPELT VERRASSEN
VLIJT EN KUNST IN NIEUW BEDRIJF
EN DE MUUR DER STAD AAN T WASSEN
WORDT VAN HALVE VOLLE SCHIJF

Voor zover wij weten zijn deze dichtregels niet van Potgieter, maar zij slaan hoogst waarschijnlijk op de - na 1870 begonnen - westelijke stadsuitbreidingen na afbraak van de 17de eeuwse stadsmuren en poorten.

Alle rechten voorbehouden

420 keer bekeken

Joop Komen

potgieter

De dichtstrofen zijn wel degelijk van Potgieter en zijn een deel van een groter gedicht dat betrekking heeft over het graven van het Noordzeekanaal, met gevolg dat Amsterdam meer welvaart zal krijgen en daardoor flink uit zal breiden.
Het gedicht luidt in zijn geheel:

"Als nu goud uit schuim we scheppen
Als, bij ebbe en vloed in ‘t duin,
Zich een wimplen vlugt zal reppen
Langs dier blinkerts kale kruin;
Als een mastbosch op zal doemen
Uit de leegte van het IJ
Heb de Stedemaagd te roemen
Op een wakkrer burgerij.
‘Nijver woelen in de haven,
‘t Wijs beschikken van die vloot,
Stort der gansche wereld gaven
Alle standen in den schoot.
Iedere stoomwolk spelt verrassen,
Vlijt en kunst in nieuw bedrijf,
En de muur der stad, aan ‘t wassen,
Wordt van halve volle schijf".